Werd Vincent van Gogh in zijn eigen tijd gezien als goed gek of als gek goed? De tijd heeft uitgewezen dat deze vraag er helemaal niet toe doet. Wat er wel toe doet? Dat uit de worsteling met het leven vaak boeiende werken voortkomen. De expositie Gek van Kunst in het Nijmeegse Huis van de Geschiedenis wil laten zien dat ‘gek’ zijn soms zo gek nog niet is. 

De tentoonstelling zet kunstenaars met een psychische kwetsbaarheid in de schijnwerpers. We leren niet alleen nieuw interessant werk kennen, maar ontmoeten ook de makers en ervaren de achtergronden van het ontstaansproces. De expositie wil laten zien hoe uit herwonnen krachten van bijzondere mensen iets moois kan voortkomen, mogelijk een inspiratie voor ‘normale’ mensen die de spoken zien van een burn-out, zwaarmoedigheid of andere ‘gektes’. 

Ruim honderd kunstenaars met een psychische kwetsbaarheid uit Nijmegen en omgeving ontvingen een uitnodiging om werk aan te leveren voor de expositie. Een deskundige kunstcommissie selecteerde 84 werken van 37 kunstenaars. Het werk is heel divers: van schilderkunst, (pen)tekeningen en gravures tot foto’s, computerkunst en ruimtelijke objecten. Rondom de kapel verrijzen bovendien metershoge fotoportretten van alle kunstenaars.

Gemene deler
De expositie Gek van Kunst is geïnitieerd door Hetty Hoes, tot 2019 coördinator van de RIBW-kunstwerkplaats Art-tics. Deze werkplaats is voor de meeste van de deelnemende kunstenaars, naast een vorm van therapeutische dagbesteding, een onmisbare creatieve uitlaatklep gebleken. Het scheppen van kunst blijkt voor velen een essentieel onderdeel van hun herstelproces. Kunst maken biedt niet alleen ritme en structuur, het brengt ook meer eigenwaarde en zelfvertrouwen.

Hetty: "Binnen de psychiatrie is het belangrijk dat je de ruimte krijgt en gestimuleerd wordt om in je eigen tempo stappen te zetten. Het vraagt veel moed en doorzettingsvermogen om aan de slag te blijven. Herstel kost tijd en goede ondersteuning. Met deze expositie – op een prachtige, centrale locatie – steken we de kunstenaars een extra hart onder de riem. Tegelijk hopen we dat zoveel mogelijk mensen kennis komen maken met het werk en de kunstenaars. Gek van Kunst is vooral ook bedoeld als een ‘meet & greet’. Ik nodig iedereen uit om vooral met elkaar in gesprek te gaan. Je zult merken dat er vaak maar een dun lijntje loopt tussen ‘normaal’ en ‘gek’."

De werken en de makers
De tentoonstelling werpt een licht op de bijzondere manier waarop mensen met een psychische kwetsbaarheid vorm geven aan hun creativiteit. Ze kleuren minder dan in het reguliere circuit binnen de lijntjes, zijn minder gehouden aan – of bekend met – kunsthistorische conventies. Hun al dan niet bedoelde afwijzen van ‘correctheid’ – in politieke, esthetisch, morele of seksuele betekenis – brengt tot dan toe ongeziene vormen aan het licht, soms treffender en met groter overtuigingskracht dan iemand ooit had kunnen bedenken. Het is aan de bezoeker aan te wijzen waar een kunstwerk – gemaakt vrij van conventies – de creativiteit ontstijgt en zich aandient als nieuw, hedendaags kunstwerk, dat een brug kan slaan naar het reguliere kunstcircuit. 

Niet alleen de werken, maar ook de kunstenaars zelf treden naar buiten. Op fotoportretten die onderdeel uitmaken van de expositie, door persoonlijk aanwezig te zijn bij de tentoonstelling én met hun verhaal in de begeleidende catalogus. Bovendien kan het publiek via de website en social media met ze meeleven in de aanloop naar de tentoonstelling.

Zoeken naar balans
Eenmaal binnen betreedt de bezoeker in de expositie achtereenvolgens twee werelden. Na een fotopresentatie van de kunstenaars, volgt de presentatie van de kunstwerken in het volle licht in het hart van de kapel. Zo maakt de bezoeker kennis met het dagelijkse en artistieke leven van de kunstenaars. Gek van Kunst wil hiermee vooroordelen zichtbaar maken en laten zien dat ‘gek’ zijn soms zo gek nog niet is.

Randprogramma
In de periode van de expositie zijn er ook verschillende extra activiteiten waar je aan deel kunt nemen zoals lezingen, rondleidingen en workshops. Bekijk het randprogramma op https://www.huisvandenijmeegse... en meld je daar aan als je wilt deelnemen.  

Wat: Gek van Kunst – de outsider in beeld (expositie)
Waar:
Huis van de Nijmeegse Geschiedenis (Mariënburg 26, 6511 PS Nijmegen)
Wanneer:
zaterdag 4 september t/m zondag 3 oktober 2021
Openingstijden:
woensdag t/m zondag van 13.00 tot 17.00 uur
Entree:
gratis.
Reserveren randprogrammering
: verplicht. Aanmelden kan via https://www.huisvandenijmeegse... 
Meer informatie:
www.gekvankunst.nl of www.facebook.com/gekvankunst. 

RIBW Nijmegen & Rivierenland is partner van Gek van Kunst. 

Fotograaf begeleidende foto: Goedele Monnens

andere interessante nieuwsartikelen

Kijktip: Rose
Kijktip: Rose
3 minuten